Hộ chiếu (passport) là giấy tờ quan trọng đối với công dân có nhu cầu xuất cảnh, nhập cảnh hoặc làm thủ tục liên quan đến nước ngoài. Bước sang năm 2026, quy định về hồ sơ và thủ tục cấp hộ chiếu của Việt Nam cơ bản vẫn được duy trì theo pháp luật hiện hành, song nhiều tiện ích mới như làm trực tuyến, hộ chiếu gắn chip điện tử tiếp tục được khuyến khích sử dụng. Việc nắm rõ các loại giấy tờ cần thiết sẽ giúp người dân chủ động hơn trong quá trình làm thủ tục.
Hộ chiếu (passport) là gì và có những loại nào?
Theo quy định của pháp luật Việt Nam về xuất nhập cảnh, hộ chiếu là giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền cấp cho công dân để sử dụng khi ra nước ngoài hoặc trở về nước, đồng thời chứng minh quốc tịch và nhân thân của người mang hộ chiếu. Đây là tài sản thuộc quyền quản lý của Nhà nước.
Ngoài ra, hộ chiếu phổ thông còn có hai dạng là hộ chiếu gắn chip điện tử và không gắn chip điện tử. Công dân từ đủ 14 tuổi trở lên được quyền lựa chọn loại hộ chiếu khi làm thủ tục, trong khi trẻ em dưới 14 tuổi chỉ được cấp hộ chiếu không gắn chip.
Hồ sơ làm hộ chiếu lần đầu năm 2026 (nộp trực tiếp)
Đối với người làm hộ chiếu lần đầu theo hình thức trực tiếp tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh, cần chuẩn bị các giấy tờ cơ bản sau:
Người dân có thể lựa chọn nộp hồ sơ tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh hoặc Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an cấp tỉnh nơi thường trú hoặc tạm trú.
Hồ sơ làm hộ chiếu online: Xu hướng được nhiều người lựa chọn
Hiện nay, thủ tục làm hộ chiếu trực tuyến ngày càng phổ biến vì tiết kiệm thời gian đi lại. Để thực hiện theo hình thức online, người dân cần chuẩn bị:
Sau khi nộp hồ sơ và thanh toán lệ phí trực tuyến, người dân có thể đăng ký nhận hộ chiếu qua bưu điện tại nhà hoặc đến trực tiếp cơ quan xuất nhập cảnh nhận kết quả.
Hồ sơ làm hộ chiếu cho trẻ em dưới 14 tuổi
Đối với trẻ em, thủ tục có một số điểm khác biệt vì cần sự xác nhận của cha mẹ hoặc người giám hộ hợp pháp. Hồ sơ thường bao gồm:
Nếu trẻ được cấp chung hộ chiếu với cha hoặc mẹ thì cần bổ sung thêm giấy tờ liên quan theo quy định.
Quy trình làm hộ chiếu online năm 2026
Thủ tục đăng ký hộ chiếu trực tuyến nhìn chung gồm các bước cơ bản:
Quy trình này giúp giảm đáng kể thời gian chờ đợi so với phương thức truyền thống.
Thời hạn sử dụng của hộ chiếu
Theo quy định hiện hành:
Lưu ý quan trọng khi làm hộ chiếu năm 2026
Chuyên gia khuyến nghị người dân nên kiểm tra kỹ thông tin cá nhân trước khi nộp hồ sơ, đặc biệt là họ tên, ngày sinh, số căn cước công dân để tránh sai sót phải chỉnh sửa nhiều lần. Ngoài ra, nên ưu tiên hộ chiếu gắn chip điện tử vì có tính bảo mật cao hơn, thuận tiện khi làm thủ tục xuất nhập cảnh tại nhiều quốc gia.
Có thể thấy, việc chuẩn bị đúng và đủ giấy tờ khi làm hộ chiếu không quá phức tạp nếu người dân nắm rõ quy định. Chủ động hoàn thiện hồ sơ sẽ giúp quá trình cấp hộ chiếu diễn ra nhanh chóng, tạo thuận lợi cho các kế hoạch học tập, du lịch hay công tác nước ngoài trong năm 2026.
2296