Cảnh báo lừa đảo chiếm tài khoản Zalo, Facebook bằng AI

Thủ đoạn chiếm tài khoản và giả danh bằng công nghệ AI

Theo cảnh báo từ Công an xã Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp, tình trạng chiếm đoạt tài khoản mạng xã hội như Zalo và Facebook đang diễn biến phức tạp với nhiều thủ đoạn tinh vi.

Kịch bản lừa đảo thường bắt đầu bằng việc gửi các đường link giả mạo qua tin nhắn với nội dung hấp dẫn như bình chọn ảnh, thi hát hoặc thông báo vi phạm chính sách. Khi người dùng truy cập và nhập thông tin đăng nhập, tài khoản sẽ bị chiếm quyền ngay lập tức.

Sau khi kiểm soát tài khoản, các đối tượng không vội lừa đảo mà âm thầm nghiên cứu cách nói chuyện, danh bạ và mối quan hệ của nạn nhân. Từ đó, chúng giả danh chính chủ để nhắn tin vay tiền người thân, bạn bè với lý do cấp bách như tai nạn, nhập viện hoặc cần xử lý tài chính gấp.

Đáng lo ngại, tội phạm còn sử dụng công nghệ Deepfake để tạo video, giọng nói giả mạo. Khi nạn nhân yêu cầu gọi video xác minh, chúng phát đoạn video dựng sẵn với hình ảnh giống hệt người thật, sau đó nhanh chóng ngắt kết nối với lý do “mạng yếu” nhằm tránh bị phát hiện.

Chị H. (TP.HCM) cho biết đã nhận tin nhắn từ tài khoản Facebook của bạn thân vay 50 triệu đồng. Sau khi gọi video thấy “đúng người”, chị chuyển tiền ngay lập tức và chỉ phát hiện bị lừa khi liên hệ lại qua số điện thoại thật.

Trong một trường hợp khác, anh T. (Hà Nội) bị kẻ gian chiếm tài khoản Zalo và nhắn tin vay tiền hàng loạt. Một người bạn của anh đã chuyển 20 triệu đồng vì tin tưởng, trước khi phát hiện tài khoản đã bị hack.

Cảnh báo từ cơ quan chức năng và chuyên gia

Công an xã Thanh Bình khuyến cáo người dân tuyệt đối không nhấn vào các đường link lạ, không cung cấp mã OTP và cần xác minh qua số điện thoại hoặc gặp trực tiếp khi nhận được yêu cầu chuyển tiền từ người quen.

Theo chuyên gia Vũ Ngọc Sơn, tội phạm mạng đang tận dụng mạnh mẽ công nghệ AI và Deepfake để tạo ra nội dung giả mạo có độ chân thực cao, khiến người dùng rất khó phân biệt. Nguy cơ lừa đảo vì thế luôn thường trực trên không gian mạng.

Trong khi đó, chuyên gia Ngô Minh Hiếu nhận định AI đã giúp tự động hóa toàn bộ quy trình lừa đảo, từ việc tiếp cận, trò chuyện đến phân tích tâm lý nạn nhân, giúp tăng hiệu quả lên nhiều lần.

Các chuyên gia khuyến nghị người dùng kích hoạt xác thực hai lớp (2FA) cho tài khoản, hạn chế chia sẻ thông tin cá nhân trên mạng xã hội và không giao dịch tài chính chỉ dựa trên tin nhắn hoặc video call.

Đặc biệt, cần ghi nhớ “nguyên tắc 5 giây”: trước mọi yêu cầu chuyển tiền, hãy dừng lại để kiểm chứng thông tin qua kênh chính thống. Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh, sự tỉnh táo của người dùng chính là “lá chắn” quan trọng nhất trước các chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi.

Dự án Chống lừa đảo vừa cập nhật website phiên bản mới, bổ sung chatbot và công cụ AI để nhận diện trang lừa đảo trên Internet.

Người dùng có thể truy cập website chongluadao.vn và nhập đường link cần kiểm tra. Hệ thống sẽ đối chiếu đường dẫn với cơ sở dữ liệu của Chống lừa đảo và đối tác bên thứ ba, sau đó trả kết quả nếu website an toàn, nguy hiểm hoặc không có dữ liệu rõ ràng.

Nếu muốn sử dụng AI, chỉ cần nhấn Phân tích thêm bằng AI. Lúc này, công cụ sẽ phân tích website dựa trên nhiều yếu tố khác nhau như tên miền đáng ngờ, nội dung bất hợp pháp, chứa đường link rủi ro, sử dụng hosting bất thường...

Từ những dữ liệu trên, AI sẽ tổng hợp các yếu tố và đưa ra đánh giá rủi ro theo thang điểm 10. Những chi tiết đáng ngờ về thông tin, hình ảnh trên website cũng được phân tích và hiển thị trên trang kết quả.

Dự án Chống lừa đảo do chuyên gia an ninh mạng Ngô Minh Hiếu đồng sáng lập năm 2020, nhằm hỗ trợ kiểm tra độ tin cậy, cảnh báo khi truy cập các website không an toàn. Người dùng có thể đóng góp dữ liệu bằng cách báo cáo đường dẫn độc hại trên trang chongluaodao.vn.