Việc phát hiện và điều trị sớm, kịp thời trầm cảm ở trẻ em và thanh thiếu niên là rất cần thiết, có ý nghĩa quan trọng đối với sức khỏe thể chất, tinh thần cũng như sự phát triển toàn diện của trẻ.
Trầm cảm là một rối loạn cảm xúc, đặc trưng bởi khí sắc trầm, mất quan tâm hay hứng thú, giảm năng lượng, dẫn tới mệt mỏi và hạn chế hoạt động.
Ở trẻ em và thanh thiếu niên, trầm cảm ảnh hưởng trực tiếp đến học tập và khả năng hòa nhập xã hội. Ngoài ra, đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến ý nghĩ hoặc hành vi tự hủy hoại bản thân, thậm chí tự sát.
Trầm cảm thường đi kèm với lo âu và được phân thành ba mức độ: nhẹ, vừa và nặng. Một số trẻ chỉ trải qua một giai đoạn trầm cảm, nhưng cũng có trẻ tái phát nhiều lần.
Trẻ vị thành niên bị trầm cảm có nguy cơ tự làm hại bản thân cao. Ở thể nhẹ, trẻ thường cảm thấy "buồn" hoặc "không vui"; ở thể nặng, có thể xuất hiện ý định làm tổn thương bản thân hoặc tự sát. Những biểu hiện này cần được phát hiện sớm và đánh giá nghiêm túc.
Nguy cơ trầm cảm ở trẻ tăng cao nếu trong gia đình có người mắc bệnh trầm cảm. Ngoài ra, nhiều yếu tố khác cũng góp phần gây bệnh, chẳng hạn:
Trầm cảm, lo âu ở trẻ em và thanh thiếu niên là tình trạng có thật và có thể để lại nhiều hệ lụy: học tập sa sút, giảm động lực, hạn chế khả năng hòa nhập, rối loạn cảm xúc và hành vi (bốc đồng, gây hấn…). Ngoài ra, đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến ý nghĩ hoặc hành vi tự hủy hoại bản thân, thậm chí tự sát.
Cha mẹ cần quan sát, quan tâm, phát hiện sớm các biểu hiện bất thường ở con. Việc đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám là hết sức cần thiết. Hiện nay có nhiều biện pháp can thiệp, trong đó liệu pháp nhận thức – hành vi (CBT) được đánh giá là một phương pháp tâm lý hiệu quả cho trẻ bị trầm cảm, lo âu.
